ตอบคำถามเรื่องยา

หน่วยข้อมูลยาและสุขภาพ คณะเภสัชศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี

ปากกาลดน้ำหนัก ปลอดภัยหรือไม่ สามารถใช้ตามคลินิกได้หรือไม่ ถ้าหยุดใช้จะทำให้น้ำหนักกลับมาเท่าเดิมหรือไม่

ปากกาลดน้ำหนัก ปลอดภัยหรือไม่ สามารถใช้ตามคลินิกได้หรือไม่ ถ้าหยุดใช้จะทำให้น้ำหนักกลับมาเท่าเดิมหรือไม่

Share this Post:

คำตอบจากหน่วย DHI

    • ปากกาลดน้ำหนัก ปลอดภัยหรือไม่

    ปากกาลดน้ำหนัก เป็นยาในกลุ่ม GLP-1 ในการรักษาโรคอ้วน โดยระบุว่ายากลุ่มนี้ช่วยลดน้ำตาลในเลือด ลดน้ำหนัก ลดความเสี่ยงโรคหัวใจ ไต และอาจลดความเสี่ยงการเสียชีวิตก่อนวัยอันควรในผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่ 2 ได้ (1)

    ผลข้างเคียงที่พบได้ ทั้งแบบฉีดและแบบเม็ด ได้แก่ คลื่นไส้ ท้องผูก อาเจียน โรคถุงน้ำดี และปัญหาระบบทางเดินอาหาร ผลข้างเคียงอื่นที่พบได้ เสี่ยงอาการไม่พึงประสงค์ เช่น ภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำ ตับอ่อนอักเสบ ไตวาย ภาวะซึมเศร้า หรือกล้ามเนื้อฝ่อลีบ และอาจเสี่ยงอันตรายรุนแรงถึงชีวิต โดยเฉพาะผู้ที่มีโรคประจำตัว (2)


    • สามารถใช้ตามคลินิกได้หรือไม่

    ปัจจุบัน อย. ไทย มีประกาศสำคัญ: ยกระดับเป็น "ยาควบคุมพิเศษ" เมื่อวันที่ 19 มีนาคม 2569 อย. ได้ออกประกาศยกระดับยากลุ่ม GLP-1 ชนิดฉีด หรือ "ปากกาลดน้ำหนัก" ให้เป็น ยาควบคุมพิเศษ เพื่อคุ้มครองความปลอดภัยของประชาชน หลังพบการนำไปใช้ผิดวัตถุประสงค์และมีการลักลอบจำหน่ายโดยไม่ได้รับอนุญาตจำนวนมาก ประกาศนี้อ้างอิงจากราชกิจจานุเบกษา ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง ยาควบคุมพิเศษ ฉบับที่ 58 (3) ได้รับอนุมัติให้ใช้ส้าหรับ รักษาผู้ป่วยโรคเบาหวานชนิดที่ 2 และช่วยควบคุมน้้าหนักในผู้ที่มีภาวะอ้วนภายใต้การวินิจฉัยและสั่งจ่าย โดยแพทย์เท่านั้น ไม่ใช่ยาลดน ้าหนักเพื่อความสวยงาม ดังนั้นสามารถจ่ายในคลินิกโดยแพทย์สั่งจ่ายได้


    • ถ้าหยุดใช้จะทำให้น้ำหนักกลับมาเท่าเดิมหรือไม่

    ใช่ : หลายงานวิจัยพบว่าเมื่อหยุดยา GLP-1 น้ำหนักจะกลับขึ้นมา จากผลการศึกษาข้อมูลในวารสาร BMJ ปี 2026 (4) หยุดใช้ยาในกลุ่ม GLP-1 (เช่น Semaglutide หรือ Tirzepatide) น้ำหนักจะมีแนวโน้มกลับมาเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็ว (Rapid weight regain)

    โดย น้ำหนักจะเพิ่มประมาณ 0.8 กก.ต่อเดือนหลังหยุดยา และคาดว่าผู้ป่วยจะกลับมามีน้ำหนักเท่าเดิมภายใน 1.5–2 ปี

    **โดยสรุปว่า ความอ้วนเป็นโรคเรื้อรัง การใช้ยา GLP-1 ช่วยให้การปรับพฤติกรรมง่ายขึ้น (ลดความหิวและอิ่มเร็วขึ้น) แต่เมื่อหยุดยากลไกเหล่านี้จะหายไป ต้องมีการควบคุมน้ำหนักโดยปรับเปลี่ยนพฤติกรรมร่วมด้วย



    ผู้ตอบคำถาม โดยคณะเภสัชศาสตร์ มหาวทยาลัยอุบลราชธานี
    ชื่อ-สกุล
    ผู้ร่วมตอบคำถาม โดยบุคคลภายนอก
    ชื่อ-สกุล
    คำสำคัญ

    นักศึกษาที่ร่วมค้นคว้า

    อ้างอิง

    1. https://www.who.int/news/item/01-12-2025-who-issues-global-guideline-on-the-use-of-glp-1-medicines-in-treating-obesity
    2. https://dis.fda.moph.go.th/detail-newsUpdate?id=3471
    3. กระทรวงสาธารณสุข. ประกาศกระทรวงสาธารณสุข เรื่อง ยาควบคุมพิเศษ (ฉบับที่ 58). ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 143 ตอนที่ 71 ง. วันที่ 18 มีนาคม 2569 . [เข้าถึงเมื่อ 23 มีนาคม 2569]. เข้าถึงได้จาก: https://drug.fda.moph.go.th/media.php?id=875182543828295680&name=109001.pdf
    4. West S, Scragg J, Aveyard P, et al. Weight regain after cessation of medication for weight management: systematic review and meta-analysis. BMJ. 2026;392:e085304. doi: 10.1136/bmj-2025-085304